Engelli bireylerin araç alımını kolaylaştıran Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) muafiyeti sisteminde önemli bir değişikliğin gündemde olduğu belirtiliyor. Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) kulislerinde konuşulan ve Ocak 2026’da yürürlüğe girmesi beklenen yeni düzenleme taslağına göre, ÖTV muafiyeti tamamen kaldırılmayacak; ancak mevcut tam muafiyet yerine sabit bir vergi indirimi uygulanacak.
Peki, ÖTV indirimli engelli araçları hangileri, ÖTV limiti ne kadar ve yüzde kaç indirim uygulanıyor? Mevcut durumda, yüzde 90 ve üzeri engellilik oranına sahip bireyler ile yüzde 40-89 arası engellilik oranına sahip olup özel tertibatlı araç kullanma ihtiyacı olanlar, belirli bir üst limit dahilinde ÖTV’siz araç alma hakkına sahipler. 2024 yılı için bu üst limit 1.591.200 TL olarak belirlenmiş durumda. Yeni düzenlemeyle birlikte ise bu limit bazlı muafiyetin yerini, ilk etapta 320.000 TL gibi sabit bir vergi indirimi alması hedefleniyor.
ÖTV Muafiyetinde Neden Değişiklik İhtiyacı Doğdu?
Mevcut ÖTV muafiyeti sistemi, araç fiyatlarındaki hızlı artışlar ve muafiyetin suiistimal edildiği yönündeki iddialar nedeniyle eleştirilerin odağı haline gelmişti. Özellikle limit dahilindeki araç seçeneklerinin daralması ve bazı pahalı araçların dahi muafiyet kapsamına girmesi, sistemin güncellenmesi gerekliliğini ortaya koydu. Yeni taslak, bu sorunları çözmeyi ve engelli vatandaşların araç erişimini daha kapsayıcı hale getirmeyi amaçlıyor.
Mevcut Sistem Nasıl İşliyor?
- Kimler Faydalanabilir?
- Yüzde 90 ve üzeri engellilik oranına sahip tüm bireyler.
- Yüzde 40 ile yüzde 89 arası engellilik oranına sahip olup, özel tertibatlı araç kullanma ehliyetine sahip olan bireyler.
- ÖTV Muafiyet Limiti: 2024 yılı için araçların ÖTV ve KDV dahil satış fiyatı 1.591.200 TL‘yi aşmamalıdır. Bu limit her yıl yeniden değerleme oranında artırılmaktadır.
- Süre Kısıtlaması: ÖTV’siz alınan araçlar, 5 yıl boyunca satılamaz. 5 yıl içinde satılması halinde, muafiyetten yararlanılan ÖTV tutarı geri ödenmek zorundadır.
Yeni Düzenleme Neler Getirecek? (Taslak)
- Yürürlük Tarihi: Ocak 2026 (bekleniyor).
- Uygulama Şekli: Tam ÖTV muafiyeti yerine, belirli bir tutarda sabit vergi indirimi uygulanacak. İlk etapta konuşulan rakam 320.000 TL civarında. Bu tutar, yıl içinde enflasyon oranında güncellenebilir.
- Amaç: Suiistimallerin önüne geçmek, engelli bireylerin daha geniş bir araç yelpazesine erişimini sağlamak ve devletin vergi kaybını azaltmak.
- Kapsam: Yeni sistemde de yüzde 90 ve üzeri engellilik oranına sahip bireylerin bu indirimden faydalanması bekleniyor. Diğer engellilik oranları için özel koşullar yeniden değerlendirilebilir.
Engelli Araçlarda ÖTV Oranları ve Markalar
Mevcut sistemde ÖTV oranları, aracın motor silindir hacmi ve vergisiz fiyatına göre değişiklik göstermektedir. Örneğin, motor hacmi 1600 cm³’ü geçmeyen araçlarda ÖTV oranları yüzde 45 ile yüzde 80 arasında değişirken, daha büyük hacimli araçlarda bu oranlar yüzde 80’den başlayarak yüzde 220’ye kadar çıkabilmektedir.
ÖTV muafiyetli alınabilecek araç markaları ve modelleri, 1.591.200 TL’lik üst limite bağlı olduğundan sürekli değişmektedir. Fiyat artışları nedeniyle birçok popüler modelin baz versiyonları dahi bu limitin üzerine çıkmaktadır. Ancak genelde Fiat, Renault, Dacia, Hyundai, Kia, Honda, Opel, Peugeot, Citroen, Skoda, Volkswagen, Seat, Ford, Toyota, Nissan, Chery, MG gibi markaların belirli modelleri (genellikle giriş seviyesi veya orta donanım paketleri) limit dahilinde kalabilmektedir. Yeni sabit indirim sistemiyle birlikte, engelli bireylerin bu indirimle alabileceği araç seçenekleri, mevcut limitten daha yüksek fiyatlı modellere de kayabilir, ancak tam muafiyetin getirdiği avantaj ortadan kalkacaktır.
ÖTV’siz araç düzenlemesi TBMM son durum 2026 || ÖTV indirimli engelli araçlar hangileri, ÖTV limiti ne kadar, yüzde kaç? Markalar
Cevap: ÖTV’siz araç düzenlemesinde TBMM’de konuşulan son duruma göre, Ocak 2026’dan itibaren mevcut tam ÖTV muafiyetinin yerini sabit bir vergi indirimi (ilk olarak 320.000 TL civarında) alması beklenmektedir. ÖTV indirimli engelli araçlar, 2024 yılı için 1.591.200 TL‘lik ÖTV ve KDV dahil fiyat limitini aşmayan, yüzde 90 ve üzeri engellilik oranına sahip bireylerin ya da özel tertibatlı araç kullanma ehliyeti olan yüzde 40-89 arası engelli bireylerin alabileceği modellerdir. ÖTV indiriminin yüzdesi, aracın ÖTV oranı kadar olup, mevcut sistemde bu oran ÖTV’nin tamamıdır (yüzde 100 muafiyet). Popüler markaların (Fiat, Renault, Hyundai vb.) belirli modelleri bu limite girebilmektedir.
